data-nosnippet>
Putin i Pašinjan razgovarali usred novih tenzija: Armenija između Rusije i Evropske unije
Predsjednik Ruske Federacije Vladimir Putin i armenski premijer Nikol Pašinjan održali su danas telefonski razgovor u trenutku kada odnosi između Moskve i Jerevana prolaze kroz jedan od najosjetljivijih perioda posljednjih godina.
Razgovor dolazi svega nekoliko dana uoči parlamentarnih izbora u Armeniji, zakazanih za 7. juni, a prema informacijama koje prenose međunarodni mediji, dvojica lidera dogovorila su i susret uživo kako bi pokušali pronaći rješenja za otvorena politička pitanja koja opterećuju odnose dvije države.
Glavna tačka neslaganja odnosi se na sve izraženije približavanje Armenije Evropskoj uniji. Rusko rukovodstvo s rezervom posmatra evropske integracione procese koje posljednjih godina zagovara armenska vlast, smatrajući da bi takav kurs mogao dodatno udaljiti Jerevan od tradicionalnih saveznika na istoku.
Premijer Pašinjan, koji prema anketama uživa značajnu podršku birača pred predstojeće izbore, odbacio je prijedloge da se organizuje referendum na kojem bi građani morali birati između evropskog puta i članstva u Euroazijskoj ekonomskoj uniji, čiji je Armenija već član.
U obraćanju javnosti putem društvenih mreža naglasio je da je potencijalno članstvo u Evropskoj uniji za sada dugoročna politička mogućnost, te da Armenija trenutno nastavlja svoje obaveze unutar postojećih regionalnih ekonomskih integracija.
Ipak, proces približavanja evropskim institucijama nastavlja se kroz političke reforme i jačanje saradnje sa zapadnim partnerima, što izaziva zabrinutost u Moskvi.
Rusija Armeniju tradicionalno smatra dijelom svog političkog, ekonomskog i sigurnosnog prostora. Zbog toga ruski zvaničnici posljednjih mjeseci sve otvorenije upozoravaju na posljedice eventualnog udaljavanja Jerevana od postojećih savezništava.
Tokom nedavnog obraćanja na međunarodnom skupu u Astani, Putin je upozorio armensko rukovodstvo da ne slijedi put kojim je ranije krenula Ukrajina, aludirajući na složene geopolitičke posljedice takvih odluka.
Uprkos političkim nesuglasicama, ruski predsjednik je povodom Pašinjanovog rođendana podsjetio na dugogodišnje prijateljske veze između dvije zemlje, ističući značaj međusobne saradnje i historijskih odnosa.
Armenija, država sa približno tri miliona stanovnika, već decenijama održava bliske veze s Rusijom. Na njenoj teritoriji i dalje djeluju ruske vojne baze, dok energetski sektor u velikoj mjeri zavisi od ruskih isporuka.
Prema dostupnim podacima, najveći dio prirodnog plina koji Armenija koristi dolazi upravo iz Rusije, što dodatno potvrđuje ekonomsku povezanost dvije zemlje.
Međutim, odnosi su posljednjih godina postali znatno složeniji. Armensko rukovodstvo sve intenzivnije razvija saradnju sa Evropskom unijom i Sjedinjenim Američkim Državama, dok istovremeno izražava nezadovoljstvo ruskim stavom tokom sukoba sa Azerbejdžanom.
Dodatne reakcije izazvala je i nedavna posjeta američkog državnog sekretara Jerevanu, tokom koje je potpisan sporazum o strateškom partnerstvu između dvije zemlje. Taj potez u Moskvi je protumačen kao još jedan korak Armenije prema zapadnim saveznicima.
Paralelno s tim, armenski parlament usvojio je zakon kojim se formalno pokreće proces približavanja Evropskoj uniji, što mnogi analitičari smatraju jednom od najvažnijih političkih odluka zemlje u posljednjim godinama.
Predstojeći izbori mogli bi imati značajan uticaj na budući pravac armenske vanjske politike. Dok jedni smatraju da Armenija treba zadržati bliske veze s Rusijom zbog ekonomskih i sigurnosnih razloga, drugi vjeruju da bi snažnije povezivanje sa Evropskom unijom moglo otvoriti nove razvojne mogućnosti za zemlju.
Zbog svega toga, naredni susret Putina i Pašinjana privlači veliku pažnju međunarodne javnosti, jer bi mogao dati jasnije odgovore o budućnosti odnosa između dvije države i geopolitičkom položaju Armenije u godinama koje dolaze.